Vijesti

Mještani Prijebljega i ove godine obilježili su novogodišnje i božićne praznike nizom aktivnosti pod sloganom “Dani darivanja i druženja”.

Predsjednik Savjeta ove mjesne zajednice, Branko Jeftić, istakao je da je 1. januara podijeljeno 130 poklon paketića za svu djecu, kada je organizovana i vožnja kočijama.

Dodao je da je 4. januara održan turnir u beli za mještane Prijebljega.

“Na Badnji dan smo organizovali tradicionalnu vožnju badnjaka kroz selo, kao i pijukanje za mališane”, naveo je Jeftić.

Poručio je da za mještane Prijebljega darivanje za praznike nije samo običaj, već izraz ljubavi i pažnje prema porodici i prijateljima.

Povodom 34. rođendana Republike Srpske i Dana boraca Odbrambeno-otadžbinskog rata, načelnik opštine Mlađan Dragosavljević i predsjednik Skupštine opštine Dejan Dević uputili su srdačne čestitke svim građanima naše opštine i Republike Srpske, sa željom da ovaj značajan datum obilježimo u miru, dostojanstvu i zajedništvu.
U čestitki se kaže:
“Republika Srpska je nastala kao izraz jasne i slobodne volje srpskog naroda da sačuva svoje pravo na život, identitet i opstanak na vjekovnim ognjištima. Od samog nastanka do danas, prolazila je kroz brojne izazove, ali je uvijek nalazila snagu da istraje i očuva stabilnost, mir i institucionalnu odgovornost.
Najteži i najsudbonosniji period u istoriji Republike Srpske bio je Odbrambeno-otadžbinski rat, u kojem je odbranjeno pravo na postojanje. U temelje Republike ugrađeni su životi najhrabrijih sinova našeg naroda, čiju žrtvu nikada ne smijemo zaboraviti.
Zato je zajedničko obilježavanje Dana Republike Srpske i Dana boraca trajna obaveza da njegujemo kulturu sjećanja i iskažemo zahvalnost onima koji su stali u odbranu svog naroda onda kada je to bilo najpotrebnije.
Imena naših poginulih boraca, uklesana na spomen-obilježjima, trajni su podsjetnik da je sloboda stečena borbom, te da je naša dužnost da je čuvamo jedinstvom, odgovornošću i istinom.
I nakon potpisivanja Dejtonskog mirovnog sporazuma, Republika Srpska se suočavala sa brojnim pritiscima i pokušajima umanjenja njenih ustavnih nadležnosti. Ipak, nikada nije birala put sukoba, već put dijaloga, političke zrelosti i očuvanja mira.
Upravo takav pristup omogućio je da Republika Srpska danas ima jasan i prepoznatljiv glas, zasnovan na međunarodno potvrđenom statusu i legitimitetu koji proizilazi iz volje njenog naroda.
Slogan „Živjeće ognjište“ snažno podsjeća da Republika Srpska nije samo politički okvir, već živi prostor u kojem se čuvaju porodica, tradicija, identitet i nada u budućnost novih generacija.
Sa vremenske distance od 34 godine, sve je jasnije da je stvaranje Republike Srpske bilo istorijska nužnost i jedini mogući odgovor na okolnosti u kojima se srpski narod našao početkom devedesetih godina.
Danas, Republika Srpska ostaje trajna garancija očuvanja kolektivnih i pojedinačnih prava srpskog naroda unutar BiH, ali i prostor u kojem ima mjesta za mir, saradnju i suživot sa drugim narodima.
Naša zajednička obaveza je da nastavimo graditi društvo zasnovano na stabilnosti, pravdi i razvoju, vodeći računa da Republika Srpska iz dana u dan bude jača, uređenija i uspješnija.
Sa ponosom, poštovanjem i zahvalnošću, čestitamo Dan Republike Srpske i Dan boraca Odbrambeno-otadžbinskog rata, u uvjerenju da ćemo, čuvajući mir i slobodu, sačuvati i budućnost našeg naroda”, stoji u zajedničkoj čestitki.

U sklopu božićnih praznika, mjesna zajednica Bardača organizovala je proglašenje pobjednika likovnog konkursa “Moji praznici u Bardači” na kojem su pravo učešća imali mališani koji vode porijeklo iz ovog sela.

Likovno takmičenje bilo je podijeljeno u četiri kategorije i to: uzrast od 2 do 5, od 5 do 7, od 7 do 10 i od 10 do 13 godina.

U prvoj i najmlađoj kategoriji prvo mjesto zauzela je Una Maksimović, u drugoj Bojana Bosančić, u trećoj Nada Berendika, a u četvrtoj Mia Lepa Sarić.

Sponzor nagrada bila je Opština Srbac, koja je podžala konkurs kroz program Kulturno-sportskih manifestacija, a proglašenje pobjednika i uručivanje nagrada je upriličeno na Badnji dan u Društvenom domu Bardača.

Organizatori se zahvaljuju svim učesnicima sa nadom da će sljedeće godine učešće uzeti još više djece.

U organizaciji Opštinske uprave Srbac i Odbora za obilježavanje značajnih datuma i jubileja, danas je u Srpcu obilježen Dan Republike Srpske – 9. januar.

Centralni događaj održan je na zajedničkom spomen-obilježju borcima poginulim u Odbrambeno-otadžbinskom i Narodnooslobodilačkom ratu, gdje je parastos održao protonamjesnik Aleksandar Kusturić.

Cvijeće su na spomen obilježje položile brojne delegacije, među kojima su bile porodice poginulih boraca, Opština Srbac, Odbor za njegovanje tradicija oslobodilačkih ratova na području opštine Srbac, Boračka organizacija opštine Srbac, Opštinska organizacija porodica zarobljenih i poginulih boraca i nestalih civila RS, Udruženje ratnih vojnih invalida, Policijska stanica Srbac, Udruženje SUBNOR, Savez logoraša Republike Srpske, učenici učesnici marša “Stazom egzodusa” od Tumara do Stoga, te ostale delegacije.

Potom je u Domu kulture “Uglješa Kojadinović” organizovan prigodan koktel, gdje se prisutnima obratio načelnik opštine Mlađan Dragosavljević, čestitavši sugrađanima 34. rođendan Republike Srpske sa željom da njegujemo zajedništvo, čuvamo i razvijamo naš entitet.

“Sve vrijeme Republika Srpska je bila izložena mnogobrojnim izazovima i pritiscima, a najveći je bila obrana i potvrda njenog postojanja kroz Odbrambeno-otadžbinski rat. U periodu potpisivanja Dejetonskog sporazuma, stalno smo bili izloženi pritiscima i uslovljavanjima, čija kulminacija je bila u toku prošle godine, a znamo svi za dešavanja koja su se dogodila. Uspjeli smo iz toga svega izaći sa još većim kredibilitetom i potvrdom o međunarodnom statusu Republike Srpske. Svi izazovi i pritisci kroz koje smo prošli, potvrđuju da je Republika Srpska ustavna tvorevina koja je odlučna da njeguje i brani mir i stabilnost, te da stvara preduslove za njen napredak i razvoj”, poručio je Dragosavljević.

Naglasio je da tradicionalno okupljanje na Centralnom spomen-obilježju predstavlja njegovanje tradicije sjećanja i potvrdu vječne zahvalnosti prema našim junacima, čija su imena uklesana na spomeniku.

“Slogan “Živjeće ognjište” ima zaista jaku simboliku. Nije to samo vezano za našu tradiciju, to je poruka koja se odnosi na budućnost, na ono što je nama bitno – da vječno živi ognjište i sa njim naša Republika Srpska”, istakao je Dragosavljević.

Nakon obraćanja, podijeljene su zahvalnice učenicima osnovnih škola sa područja opštine Srbac i Centra srednjih škola “Petar Kočić” koji su ove godine učestvovali u maršu “Stazom egzodusa” od Tumara do Stoga.

Zahvalnice su dobili: Darko Popović, Pavle Stanojević, Bojan Nježić, Nikola Malešević, Branislava Junuzović, Dejan Jovanović, Andrea Grabovac, Jana Vujić, Damjan Brković, Aleksandra Peulić, Savo Šikarac, Tara Stanojević, Miljana Stanojević, Bojana Nježić, Sara Mitrić, Marko Malešević, Mladen Jovičić, Manuela Dabić, Marko Vučenović, Siniša Vujić i Maja Arivuk.

Pravoslavna crkva Preobraženja Gospodnjeg u Razboju kod Srpca, gdje je mitropolit crnogorski Joanikije, 1945. godine, služio posljednju liturgiju za članove Jugoslovenske vojske u otadžbini, koji su izginuli u borbi sa ustašama u Lijevče polju, predstavlja jedinstven duhovni spomenik u cijelom kraju.

Podignuta je na lijepom i vrlo ravnom mjestu, pored bistre i valovite reke Vrbas, kako je to 1892. godine pisao bosanskohercegovački “Istočnik”, u članku “Iz parohije staparske.” Takođe se navodi da zemljište na kome su 21. maja 1891. godine osvećeni temelji, ima u prostoru dva dana oranja, od koga je polovina opredjeljena za groblje.

“Svu tu zemlju, poklonio je crkvenoj opštini spahija sela Stapara Arif aga Gušić iz Banjaluke,” piše “Istočnik” u istom članku. Srbi su bili veoma predani na izgradnji crkve i već naredne, 1892. godine, 12. jula, na Petrovdan osvećen je krst. Učinio je to prota Simo Bjelajac iz Gradiške, koji je određen za nadzornika radova.

On je pri tom izrekao besjedu:

„Radujte se, dakle blagočestivi hrišćani, jer doista uskrsnu slava Boga našega i ovdje danas, među vama. Ono što nekoliko vijekova željno izgledaše i očekivaše naši preci, na svima tako reći krajevima našeg milog otečestva ponosne Bosne, mi njihovo sretnije potomstvo, počeli smo danas, eto, to doživljavati i po selima”.

Ovaj sveti krst, kazao je dalje Bjelajac, sada osvećen ovdje, koji će se u visini od danas blistati nad glavama i kućama našim, kazivaće svakome da se misli i srca seljaka ovoga sela i parohije, kao tamjan uzvišavaju sa zemlje na nebo. Potomci vaši pripovijedaće o vama kao o svojim precima koji su bili dobri, pravi i blagočestivi hrišćani, pravi Srbi i vrsni težaci, što će im svedočiti i ovaj skromno podignuti hram.

Dan osvećenja hrama, o čemu se, u to vrijeme uveliko pričalo i pisalo, uslijedio je 6. septembra 1892. godine. O tom događaju, pisale su “Vrbaske novine”, u članku kojim je iskazana sva ljubav ljevčana prema svojoj crkvi.

“Kada granu žarko od istoka sunce, i obasja vaseljenu svojim toplim zracima najveličanstvenije, zabruja milozvučno zvono sa bijelog i visokog tornja, zagrmiše prangije i nadaleko razglasiše da nastaje svečani dan. Svijet je još neprestano dolazio, i ako je već cio prostor oko crkve bio pun. Kako težaci, tako isto i varošani iz više mjesta, pohitaše da se srcem i dušom pridruže bratskoj svečanosti…

Oko osam sahata, pošao je g. mitropolit (dabrobosanski Đorđe Nikolajević op.a) od svog stana u crkvu, a pred njim išla su djeca iz gradiške škole, obučena u stihare, (dio dugačke pravoslavne odežde od bijelog i šarenog materijala) noseći čirake (stalak za svijeću) i ripide (ceremonijalni bogoslužeći rekvizit). Za djecom išli su šest sveštenika i đakon, svi obučeni u crkvena odjejanija (mantija). Iza ovih koračao je tiho i sporo starac mitropolit, a pozadi njemu sljedovalo je šesnaest sveštenika i silni narod, i tako dopratiše ga do u crkvu, uz gruvanje prangija, zvonjenje zvona i pjevanje tropara Preobrazilsja.

Najprije je obavljen čin osveštavanja crkve, pa onda arhijerejska služba, na kojoj je proizveden iskušenik manastira Gomionice Petar Ivančević, za jerođakona, a Gavro Stojnić jeromonah, za igumana istog manastira.“

Ipak, sreća zbog crkve i crkvenih zvona nije potrajala dugo jer su austrijske vlasti 1917. godine, odnijele dva zvona, da od njih salijevaju metke. Poslije Prvog svjetskog rata, nekoliko savjesnijih domaćica, navodi se u crkvenim knjigama, poradilo je da razbojska lijepa crkva dobije zvona, samo sada ne dva nego tri.

Vrijedne domaćice dale su se na posao koji je 1936. godine krunisan uspjehom, jer su 6. decembra, osvećena tri zvona. Osvećenje je predvodio arhijerejski namjesnik i narodni poslanik prota Dušan Subotić u prisustvu preko pet hiljada vjernika. Pjevalo je Srpsko pjevačko društvo “Branko“ iz Bosanske Gradiške, sa predsjednikom Dobricom Miletićem. Poslije osvećenja održan je narodni ručak na kome je prota Dušan Subotić govorio o značaju zvona u srpskoj crkvi i prvu zdravicu uputio Njegovom Veličanstvu, mladom Kralju Petru drugom, navodi se u tekstu “Velika narodna svečanost u Razboju” u “Vrbaskim novinama” od 9. decembra 1936. godine. Mesni paroh Ruvim Bubnjević zahvalio je na trudu vrijednim domaćicama, nakon čega je nastalo narodno veselje, do kasno u noć.

U porti hrama, koji čami u osami, često plavljen od Vrbasa, i napušten, sahranjen je narodni junak Vidak Novković i glumac Uglješa Kojadinović, na čijoj mermernoj ploči, njegovim rukopisom, piše: “Umoran od dodira, od ustiju, umoran od čovjeka, krenuh svom udesu, svojoj krhotini.“

Spomen Jovanu Balabanu

O težnji stanovnika Razboja da podignu hram i sada svjedoči spomenik Jovanu Balabanu, na kojem, osim godine smrti (1902.) piše: „Bivši i vrijedni težak u selu Razboju, i kako vrli patriota Srbin, težio je prosvjetnom cilju i pridari svetom hramu i crkvi razbojskoj zvono od 518 forinti, nek mu je od svetog naroda i hrama vječna slava i hvala. U 83. godini ovozemnog života, kao mučenik, preseli u vječni život, utopivši se u rijeci Vrbasu 19. aprila.“

Izvor i fotografije: politika.rs / Milan Pilipović

KP “Komunalac“ a.d. Srbac obavještava građane opštine Srbac da se svakodnevno vrši odvoz komunalnog otpada u skladu sa mogućnostima na terenu, te zamoljavaju građane da imaju razumjevanja ukoliko dođe do poteškoća u odvozu otpada zbog nepovoljnih vremenskih prilika.

Srpska pravoslavna crkva i vjernici proslavljaju drugi dan Božića, koji je posvećen Saboru Presvete Bogorodic.

U pravoslavnim hramovima služe se liturgije.

Dan nakon rođenja Isusa Hrista vjernici saborovanjem odaju zahvalnost Bogorodici što je rodila Mesiju – spasitelja ljudskog roda.

Božić se u domovima slavi tri dana.

Trećeg dana se slavi spomen na Svetog arhiđakona i prvomučenika Stefana, koga Republika Srpska i brojne srpske porodice praznuju kao krsnu slavu.

Pravoslavni vjernici širom srbačke opštine danas proslavljaju Božić, a svetim liturgijama, koje su jutros služene u brojnim hramovima, prisustvovao je veliki broj vjernika.

Božićnu liturgiju u Hramu Vaskrsenja Hristovog u Srpcu služio je protojerej Željko Sarić, uz sasluženje protojereja Mile Drinića i protonamjesnika Aleksandra Kusturića.

Mnogi vjernici došli su kako bi se pričestili i okončali višenedjeljni post, a ujedno su zapalili svijeće i pomolili se za svoje bližnje.

Protojerej Željko Sarić je u prigodnoj besjedi čestitao vjernicima najradosniji hrišćanski praznik, poželivši mir i milost od Boga, te da radost Hristovog rođenja zasija u svim domovima, a Gospod podari sve ono što je dobro, korisno i spasonosno.

On je istakao da je srbačka parohija i ove godine pripremila veliku česnicu, u kojoj se našao novčić koji je pronašao Ratko Bogosavac iz Kaoca. NJemu je uručen dukat, poklon Dragoljuba Ačića iz Poveliča.

Protojerej Željko Sarić zahvalio se porodici Grabovac iz Srpca i njihovoj „Pekari Sunce“, koja je pripremila česnicu.

Božićni praznici proslavljeni su i u manastiru Osovica, kao i u drugim pravoslavnim svetinjama širom srbačke opštine. Posebno svečano bilo je na Badnji dan, kada je obavljeno osvećenje i nalaganje badnjaka.

Praznik je proslavljen i u mnogim domovima uz veliku radost, a i ove godine zabilježen je značajan broj sugrađana iz dijaspore koji su iskoristili godišnje odmore da najradosniji hrišćanski praznik proslave u svom zavičaju.

Povodom velikog i radosnog hrišćanskog praznika Rođenja Isusa Hrista-Božića, čestitku pravoslavnim vjernicima, tradicionalno za Radio Srbac, uputio je i iguman manastira Osovica arhimandrit Teofil, koji je istakao da ovaj veliki dan treba da nas podsjeti na istinske vrijednosti i donese poruku nade, ljubavi i zajedništva, kao i poziv na mir među ljudima.

,,Praznik rođenja Bogočovjeka Hrista praznik je radosti. On nam pokazuje koliko je Gospod zavolio svijet, da je Sina Svoga Jedinorodnog dao, da svaki koji vjeruje u Njega ne pogine, nego da ima život vječni. Bog je došao u ovaj svijet da bi nas spasao.

Kako kaže Atanasije Veliki, Bog je postao čovjek da bi čovjek, naravno, po blagodati, postao Bog, da bismo mogli vječno obitavati u zajednici sa Ocem i Sinom i Svetim Duhom. Ovaj praznik nas podsjeća da smo stvoreni za vječnost.

To je praznik koji nam donosi radost i poziva nas na praštanje, ljubav i zajedništvo, da se u najljepšoj porodičnoj atmosferi zajedno sjetimo živoga Boga, ali i jedni drugih. Poruka je uvijek jevanđelska, Slava na visini Bogu, a na zemlji mir, među ljudima dobra volja. Hristos se rodi, vaistinu se rodi”, navodi se u čestitki arhimandrita Teofila.