Evocirane uspomene na 11. novembar 1943.

Delegacije Odbora za njegovanje tradicija oslobodilačkih ratova i Udruženja SUBNOR Srbac položile su danas cvijeće na centralno spomen obilježje koje je podignuto u čast poginulih boraca u dva prethodna rata i tako evocirali uspomene na 11. novembar 1943. godine kada je formiran Motajički partizanski odred koji je istog dana oslobodio Srbac od neprijateljskih jedinica.

Sve do Odbrambeno-otadžbinskog rata, ovaj datum obilježavan je kao Dan oslobođenja i Dan opštine Srbac, da bi 2002. godine opština Srbac za krsnu slavu uzela praznik Pokrov Presvete Bogorodice, a 2005. godine 2. novembar proglašen je za Dan opštine jer je tog dana 1933. godine Srbac dobio ime koje i danas nosi. Kasnijim odlukama krsna slava i Dan opštine Srbac su objedinjeni i proslavljaju se od 12. do 14. oktobra.

Tokom Drugog svjetskog rata, prema podacima SUBNOR-a, u našoj opštini je poginulo 468 boraca, ranjeno je 390, zarobljeno 296, a 506 je evidentirano kao civilne žrtve rata.

Doprinos Motajičkog partizanskog odreda u borbi protiv fašizma bio je ogroman, rekao je predsjednik SUBNOR-a, Bogdan Davidović.

“U ovom odredu za kratko vrijeme bilo je oko 120 boraca sa područja Župe i Lijevča a prvi komandant je bio Veljko Šipka. Odred se nalazio u sastavu 18. srednjobosanske udarne brigade”, rekao je Davidović.

Prema njegovim riječima, odred je izveo nekoliko veoma uspješnih akcija, ali se u vrijeme Šeste neprijateljske ofanzive zatekao u rejonu planine Borja kod Teslića, gdje je u sukobu sa daleko brojnijim i bolje opremljenim neprijateljskim snagama pretrpio velike gubitke.

“Obnovljen je 18. februara 1944. godine i do kraja rata izrastao u jaku borbenu jedinicu snažno djelujući na području Srednje Bosne i Bosanske Krajine, a učestvovao je i u završnim operacijama oslobađanja zemlje”, istakao je Davidović.

Delegacije su potom obišle bistu Save Vujanovića Žuće u parku osnovne škole u Srpcu, jedinog srbačkog narodnog heroja iz Drugog svjetskog rata, koji je poginuo kao politički komesar Druge rađevačke čete Valjevskog partizanskog odreda.

“Nakon završene osnovne škole i fotografskog zanata, radio je u Valjevu gdje se priključio radničkom pokretu. Kao član Saveza komunista Jugoslavije aktivno je učestvovao u demonstracijama, štrajkovima i drugim akcijama radnika. U novembru 1941. godine bio je zarobljen i vezan, a zatim se otkinuo od njemačke straže i skočio u rijeku Drinu u LJuboviji. NJegovo tijelo nikad nije pronađeno a 1953. godine proglašen je za narodnog heroja”, rekao je Davidović.

Pored spomen biste, jedna od ulica u Srpcu takođe nosi njegovo ime a od 1963. do 1992. godine njegovo ime nosio je srednjoškolski centar u Srpcu.

Prisutne delegacije danas su položile cvijeće i na biste narodnih heroja Danka Mitrova i Zdravka Čelara koje su takođe postavljene u parku osnovne škole u Srpcu.